Młodzieżowe Radio Suwałki
02.10.2026    392 wyświetleń

Rondo imienia Ksawerego Rukata w Suwałkach. Odsłonięto tablicę pamiątkową

Źródło: UM Suwałki

W piątek, 2 października, przy rondzie u zbiegu ulic Kawaleryjskiej i Powstańców Wielkopolskich w Suwałkach odbyła się uroczystość odsłonięcia tablicy pamiątkowej poświęconej Ksaweremu Rukatowi. Decyzją Rady Miejskiej w Suwałkach skrzyżowanie otrzymało nazwę „Rondo imienia Ksawerego Rukata”.

Uroczystość zorganizowano w przeddzień 150. rocznicy urodzin patrona ronda. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele władz miasta, na czele z prezydentem Suwałk Czesławem Renkiewiczem oraz przewodniczącym Rady Miejskiej Zdzisławem Przełomcem. Obecni byli również radni oraz prawnuki i praprawnuk Ksawerego Rukata.

Sylwetkę patrona przedstawił zastępca dyrektora Muzeum Okręgowego w Suwałkach Krzysztof Skłodowski.

Działacz społeczny i niepodległościowy

Ksawery Rukat urodził się w 1876 roku. Był działaczem społecznym i niepodległościowym związanym z Suwalszczyzną.

W 1912 roku wstąpił do suwalskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego. Od 1914 roku angażował się w tworzenie Suwalskiego Powiatowego Komitetu Obywatelskiego, który niósł pomoc ludności poszkodowanej w działaniach wojennych. W 1915 roku został przewodniczącym komitetu gminnego w Jeleniewie.

Od marca 1917 roku należał do Polskiej Organizacji Wojskowej. W swoim majątku organizował ćwiczenia dla młodzieży, zapewniał schronienie kurierom oraz prowadził magazyny broni i materiałów wybuchowych.

W listopadzie 1918 roku wszedł w skład Tymczasowej Rady Obywatelskiej Okręgu Suwalskiego. Miesiąc później stał na czele delegacji Suwalszczyzny na Zjazd Polski w Wilnie.

Współtworzył suwalski samorząd i Pułk Strzelców Suwalskich

W 1919 roku Rukat organizował suwalski samorząd powiatowy, zasiadając w prezydium Tymczasowej Rady Powiatowej Suwalskiej. W maju 1920 roku został wybrany do Wydziału Powiatowego Sejmiku Powiatowego Suwalskiego.

Podczas okupacji litewskiej w lipcu i sierpniu 1920 roku pełnił funkcję prezesa Rady Ludowej Okręgu Suwalskiego. Współtworzył również Pułk Strzelców Suwalskich oraz sformował oddział konny, który brał udział w powstaniu sejneńskim.

Za działalność niepodległościową w 1938 roku został odznaczony Medalem Niepodległości.

W latach 1919–1925 zasiadał w zarządzie okręgowym Związku Kółek Rolniczych w Suwałkach oraz zarządzie wojewódzkim w Białymstoku.

Aresztowany przez Niemców i skazany na śmierć

W okresie II wojny światowej Ksawery Rukat pełnił funkcję komendanta obwodu Suwałki Służby Zwycięstwu Polski, a następnie obwodu Związku Walki Zbrojnej. W 1940 roku był współzałożycielem organizacji konspiracyjnej Odrodzenie Narodowe.

10 maja 1941 roku został aresztowany przez Niemców. Po procesie przed sądem w Królewcu skazano go na karę śmierci.

Ksawery Rukat został stracony 19 maja 1943 roku w więzieniu Neubau. Od piątku jego imię nosi rondo u zbiegu ulic Kawaleryjskiej i Powstańców Wielkopolskich w Suwałkach.

Wróć do listy